22 Eylül 2018 Cumartesi

İxtiraları ilə dünyanı heyrətə gətirən alim

loading...

Lütfi Zadə soyadı ilə tanınan Lütfi Ələsgərzadə 1921-ci ildə Bakıda jurnalist-psixoloq ailəsində anadan olmuşdur. Lütfi Bakıdakı 16 saylı məktəbə getmiş və 4 il bu təhsil ocağında oxumuşdur. İyirminci illərdə Azərbaycanda ictimai-siyasi və iqtisadi vəziyyət gərgin olduğuna görə onların ailəsi 1931-ci ildə İrana köçmək məcburiyyətində qalmışdı. O, burada ingilis təmayüllü məktəbdə oxumuş, sonra Tehran Universitetinin elektrik mühəndisliyi fakültəsinə daxil olmuşdur. Lütfi 1942-ci ildə həmin universiteti uğurla bitirib, 1944-cü ildə Amerika Birləşmiş Ştatlarına üz tutmuşdur. 1946-cı ildə Massaçusets Texnologiya İnstitutunu bitirmişdir.

L.Zadə 1949-cu ildə doktorluq dissertasiyasını müdafiə edərək fəlsəfə doktoru elmi dərəcəsi alır. Kolumbiya Universitetində 10 il işləyən Lütfi əvvəlcə professor köməkçisi, 1957-ci ildə isə professor vəzifələrini tutur. 1950-ci ildə onun ayrı-ayrı jurnallarda  kibernetikanın atası Norbert Vinerin  proqnozlaşdırma nəzəriyyəsini inkişaf etdirən sanballı elmi əsərləri dərc olunur. Alimin 1952-ci ildə nəşr etdirdiyi elmi işi isə

Gizli saxlanan bu ixtiralar bütün dünyanın taleyini dəyişə bilər

loading...
        XX əsr elmi ixtiralar və kəşflər əsri adlandırılır. Bu əsrdə dünya elmi özünün heç vaxt qət etmədiyi bir pilləyə çatdı. Elə bu izafi inkişafın nəticəsində XX əsr iki dünya müharibəsinin şahidi oldu. Dünyanın siyasi xəritəsi tamamilə dəyişdi. Bu proseslər hazırda yaşamaqda olduğumuz XXI əsrdə də davam edir. Dünya yarıaşkar - yarıgizli tərəflər arasında bölüşdürülür və idarə edilir. Elə həmin idarəçilər bəşəriyyətin məhvinə yönəlmiş icadları qabartmaqla yanaşı, onları məhv etmək gücündə olan kəşfləri insanlardan gizli saxlayırlar.

Bu yazıda insanlardan gizli saxlanılan və bütün dünyanın düzənini dəyişdirəcək icadlar barəsində məlumatlar yer alır:

Starlite - 1980-ci ildə həvəskar kimyaçı

AZƏRBAYCANIN DAHİ ALİMLƏRİ

loading...
Qeyd: Siyahı daim yenilənəcəkdir. Siyahının ardıcıllığı əlifba sırasına müvafiqdir.  Mənbə: http://sdf.gov.az

aliyeva_zerife
Əliyeva Zərifə – Azərbaycan SSR-nın əməkdar elm xadimi, tibb elmləri doktoru, Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasının akademiki. 1947-ci ildə N.Nərimanov adına Azərbaycan Dövlət Tibb İnstitutunu bitirmişdir. Azərbaycan Elmi-Tədqiqat Oftalmologiya İnstitutunda elmi işçi, 1969-cu ildən isə Ə.Əliyev adına Azərbaycan Həkimləri Təkmilləşdirmə İnstitutunda göz xəstəlikləri kafedrasının dosenti, professor, görmə orqanlarının peşə patologiyası laboratoriyasının müdiri, oftalmologiya kafedrasının müdiri (1982-1985) vəzifələrində çalışmışdır. 12 monoqrafiya, dərslik və dərs vəsaitinin, 150-yə yaxın elmi işin, 1 ixtira və 12 səmərələşdirici təklifin müəllifidir. Akademik Zərifə Əliyeva Ümumittifaq Oftalmoloqlar Cəmiyyəti Rəyasət Heyətinin, Sovet Sülhü Müdafiə Komitəsinin, Azərbaycan Oftalmologiya Cəmiyyəti İdarə Heyətinin, "Vestnik oftalmoloqu" (Moskva) jurnalı redaksiya heyətinin üzvü idi. Yüksək elmi nailiyyətlərinə görə SSRİ Tibb Elmlər Akademiyasının M.İ.Averbax adına mükafatına layiq görülmüşdür (1981).

alizade_akif
Əlizadə Akif 

Dünyada təhsil sisteminə görə bir-birindən fərqlənən ölkələr

loading...
        Dünya ölkələri təhsil sisteminə görə bir-birindən fərqlənir. Onlar arasında ən qeyri-adi qanunlarına görə seçilənlər də az deyil.
        Yunanıstanda şagirdlərə o qədər güzəşt edilir ki, hətta bəziləri onlardan daha çox yararlanmaq üçün təhsil həyatlarını uzatmağa çalışırlar. Pulsuz təhsil, pulsuz tibbi xidmətlər, yeməkxanada pulsuz yemək, nəqliyyatdan istifadəyə güzəştlər və s. yunanları daha uzun müddət oxumağa motivasiya edir.

İrlandiyada 6-15 yaş arası uşaqlar məktəbə getməyə məcburdurlar. Tələbələr isə istədikləri vaxt dərsə gedə bilərlər.

Kubada yuxarı sinif şagirdləri əmək fəaliyyəti ilə də məşğuldurlar. Onlar ildə 5-7 həftə kənd təsərrüfatı ilə məcburi məşğul olurlar. Şagirdlərin işləmək istəyib istəmədikləri isə nəzərə alınmır.

Finlandiyada şagird istəmədən müəllim onu ev tapşırığını soruşmaq üçün lövhəyə çağıra bilməz. Çünki finlər hər kəsin yanında digərlərinin qüsurlarını ortaya çıxarmağı sevmirlər. Bu, şagirdin dərsə hazır olmadığı halda da nəzərə alınır.

Çexiyada qiymətləndirmə sistemi tam fərqlidir. 1-dən 5-ə qədər olan qiymətləndirmə sistemində  “1” ən yüksək qiymət hesab edilir.

Çexiyada müəllimlər bir neçə fənn tədris edə bilərlər. Üstəlik bu fənnlər bir-biri ilə əlaqəli olmaya da bilər. Məsələn, riyaziyyat və musiqi dərsi, bədən tərbiyəsi və çex dili və s.

Çin universitetlərində isə dərslər cəmi 40 dəqiqə olur. Onların qış tətili də hər şagirdin arzusudur. Tətil dekabrın sonundan fevralın əvvəlinə kimi davam edir. Bu aralıqda onlar yeni ili qeyd edirlər.

Amerika məktəblərində davamsızlıq üçün məktəblilər deyil, valideynlər məsuliyyət daşıyırlar. Onlar hətta həbs oluna da bilərlər.(AzEdu.az )

Dünya elmini dəyişdirən 3 yuxu

loading...

ixtiralar.com Moderator.az-a istinadən  dünya elminə müsbət faydalar verən 3 yuxunu təqdim edir. O yuxuların uğuru isə dahi insanlara məxsus olmalarıdır:
1.Nils Borun yuxusu 
Kvant mexanikanın atası sayılan Niels Bohr, atomun quruluşu üzərində baş sındırdığı bir gecə yuxusunda atom nüvəsi və ətrafında dönən elektronları gördü. O ana qədər atomun quruluşu ilə bağlı proqnozları tutmayan Bohr, planetlərin ətrafında fırlandığı Günəş misalı atom nüvəsini görəndə, artıq nəyin arxasınca getməsi lazım olduğunu bilirdi. Beləliklə, həqiqət olduğunu hiss etdiyi bu fərziyyə dəstəkləyən dəlilləri tapmaq kimi, hədəfə doğru işləməyə davam edib. Fizika üzrə Nobel Mükafatına da beləcə qovuşmuş oldu.
2.Otto Loevinin yuxusu
Alman əsilli farmakoloq Otto Loewi isə, sinir hüceyrələrində siqnal çatdırılması elektrik deyil, kimyəvi olduğunu yuxusunda görmüşdür. Yuxusunun arasında bu kəşfi bir kənara qeyd edib təkrar yuxuya dalan Loewinin, səhər durub öz yazdıqlarını oxu bilmədikdə hiss etdiyi panikanı təxmin etmək çətin deyil. Yuxunu xatırlamağa çalışaraq keçirdiyi ertəsi gün onun həyatının ən uzun günü olduğunu deyən Loewi, buna nail ola bilmədi amma, ertəsi gün də eyni yuxu gördü. Bu dəfə işi şansa buraxmayan elm adamı, özünü Nobel çatdıracaq görüşü bu dəfə düzgün bir şəkildə kağıza tökdü.
Otto Loewi, sinir hüceyrələrində siqnal çatdırılması elektrik deyil, kimyəvi olduğunu yuxusunda gördü.

3.

Elmin İnkişafı Fondu yeni qrant müsabiqələri elan edəcək

loading...
Azərbaycan Respublikasının Prezidenti yanında Elmin İnkişafı Fondu (EİF) fəaliyyət planına uyğun
olaraq və bir neçə dövlət proqramında fondun iştirakı nəzərə alınmaqla müxtəlif xarakterli bir neçə qrant müsabiqəsi keçirəcək.

EİF-dən  Mektebgushesi.az –a bildiriblər ki, fond cari ilin sonunadək “Aqrar tədqiqatlar” məqsədli qrant müsabiqәsi, “Türk dünyası araşdırmaları” beynəlxalq qrant müsabiqəsi və “Mobillik qrantı” müsabiqəsini elan etməyi planlaşdırır.

“Türk dünyası araşdırmaları” beynəlxalq qrant müsabiqəsində TÜBİTAK ilə birgə layihələrin də maliyyələşdirilməsi nəzərdə tutulub.

İlin sonunadək “Clarivate Analytics” şirkətinin keçirəcəyi, elmi nailiyyətlərə görə mükafatlandırma müsabiqəsinə Elmin İnkişafı Fondu da dəstək göstərəcək.

Müsabiqələrlə bağlı əlavə məlumat veriləcək.

Dünyanın ən zəngin insanın uğurlu olma səbəbi

loading...
Bu gün Amazon şirkətinin bazar dəyəri 780 milyard dollardır. Şirkətin sahibi Jeff Bezos isə 132,5 milyard dollarlıq sərvəti ilə dünyanın ən varlı insanı statusunu əlində saxlayır.

Bütün bu rəqəmlərə baxmayaraq Bezos hələ də müştərilərin birbaşa onunla əlaqə saxlaya biləcəyi  bir mail istifadə edir.

Xeberler.az xarici mediaya istinadən bildirir ki, bu barədə şirkət rəhbəri bir forumda çıxışı zamanı deyib.

Amazon-un qurucusu müştərilərin şikayətlərini işçilərə yönləndirərək yalnız bu işarəni yazır “?”:

"Bu sual işarəsi "Buna baxa bilərsinizmi? Niyə bu baş verir? Nələr olur? " kimi mənaları ifadə edir. Hələ də müştərilərin mənimlə birbaşa əlaqə saxlaması üçün ayrıca mail ünvanından istifadə edirəm. Orada göndərilənlərin əksəriyyətini oxuyuram, amma əsasən cavab vermirəm. Bunun əvəzinə, həmim müraciətləri komandama yönəldirirəm ".

Onun sözlərinə görə, müştəri gözləntiləri statik deyil, daim artır. Ona görə də fəaliyyətlərində bu məsələyə çox diqqət edirlər.

Yeni tədris ilində təhsil robotlarının tətbiqinə başlanılıb

loading...
Təhsil Nazirliyinin Təhsil Sisteminin İnformasiyalaşdırılması İdarəsi təhsildə müasir texnologiyaların
tətbiqinin dünya standartları səviyyəsinə çatdırılması və informasiya-kommunikasiya texnologiyalarının tədris prosesində geniş istifadəsinin təmin olunması məqsədilə müxtəlif layihələr və tədbirlər həyata keçirir. Hazırda Təhsil Nazirliyinin sifarişinə əsasən, 5 ümumi təhsil müəssisəsi “Lego Education Mindstorms EV3” təhsil robotları ilə təmin olunub və 15 ümumi təhsil müəssisəsinə də avadanlıqların paylanılmasına başlanılıb.

Xeberler.az  bildirir ki, bu barədə SİA-ya Nazirliyin mətbuat xidmətindən məlumat verilib.

Məlumata görə, ümumi təhsil müəssisələrinin informatika otaqlarına xüsusi olaraq "Lego Education" təhsil həllərinə uyğun tərtibat verilir, otaqlar avadanlıqlar üçün mebellərlə təchiz olunur. Məktəb müəllimləri xüsusi sertifikatı olan xarici mütəxəssislər tərəfindən keçirilən təlimlərdə iştirak edir, robotların proqramlaşdırılması, təhsildə tətbiqi və inteqrasiyası barədə biliklərə yiyələnirlər.

Təmin olunan robot dəstləri robotun “beyni” hesab olunan və proqramlaşdırıla bilən “Brick” kontroller çipi, Lego konstruktorlar və xüsusi blok əsaslı proqram təminatı hissələrindən ibarətdir. Şagirdlər konstruktor hissələrdən istifadə edərək onlara lazım olan modelləri hazırlayır və modelin hərəkətə gəlib verilən tapşırıqları yerinə yetirməsi üçün “Brick” çipini proqramlaşdırırlar. “Midstorms EV3” əsas dəstdən başqa, daha böyük və müxtəlif fənlər üzrə spesifik tapşırıqların yerinə yetirilməsi üçün məktəblərə “Expansion” dəsti də paylanılır.

Cari ildən etibarən fizika və informatika dərslərində istifadə olunacaq avadanlıq dəstlərinin paylanılması nəzərdə tutulub. Bununla yanaşı, yeni dərs ilindən etibarən 12 məktəb ibtidai sinif şagirdləri üçün nəzərdə tutulmuş “Lego Education WeDo 2.0” robot dəstləri də əldə edəcəklər.

8 Eylül 2018 Cumartesi

3 yaşlı Ofeliya Morqan-Dyu dünya gündəmini zəbt edib

loading...
İngiltərənin ən ağıllı uşağı adlandırılan 3 yaşlı Ofeliya Morqan-Dyu dünya gündəmini zəbt edib.

“Qafqazinfo” xarici mediaya istinadən xəbər verir ki, Ofeliyanın İQ səviyyəsi Albert Eynşteyn və Stefan Houkinq kimi alimlərin zəkasından 11 bal yüksəkdir.

İQ-sü 171 olan balaca qızın yüksək zəkasını görən anası Nataliya onu mütəxəssislərin yanına aparıb.

Məlum olub ki, Ofeliya təkcə ağıllı uşaq deyil, eyni zamanda iti yaddaşa malikdir.

Belə ki o, 1 yaşından əvvəl bütün yaşadıqlarını xatırlaya bilir.

7 Eylül 2018 Cuma

Rusiyada araqla çalışan mühərrik icad olundu

loading...
Rusiyada alimlər araqla çalışan mühərrik hazırlayıblar. Mühərrikin çəkisi 1,55 kiloqramdır.

 TASS  xəbər verir ki, Samara Milli Araşdırma Universitetinin mütəxəssislərinin hazırladığı mühərrik nano-peyklər üçün nəzərdə tutulub.

27 Ağustos 2018 Pazartesi

Ən qədim təqvim haqqında

loading...
Ən qədim təqvim Ay təqvimi olub. İlk Ay təqvimi Miladdan öncə III minillikdə tərtib edilib. Bu təqvimə görə, Ayın Yer ətrafında dövr etməsi vaxtı – 29 sutka 12 saat – əsas vaxt ölçüsü kimi qəbul edilir və bir ay adlanır. Bəlkə də, bir çox dillərdə “ay” sözünün həm səma cismi, həm də zaman vahidi bildirməsi bununla əlaqədardır. Ay təqviminə görə, bir il on iki aydan ibarətdir. Bu təqvim sonralar Şərq ölkələrində geniş yayıldı. Bu gün iyirmidən çox Şərq ölkəsi Ay təqvimindən istifadə edir.

Müasir dövrdə təqvimin geniş yayılmış növü Günəş təqvimidir. Bu təqvimin vətəni Qədim Misirdir. Misirlilər Nil çayında suyun nə vaxt bol olacağını əvvəlcədən bilməli və həmin vaxta qədər kanalları təmizləməli, bəndləri möhkəmlətməli idilər. Əgər Nilin suyunu bəndləyib əkinlərə verməsəydilər, su axıb dənizə gedərdi və tarlalar susuz qalardı. Bütün ölkənin həyatı və abadlığı isə məhsuldan asılı idi.

Misir kahinləri gördülər ki, iyunun 22-də, ən qısa gecədən sonra günəş çıxmazdan əvvəl səmada

26 Ağustos 2018 Pazar

Alimlərdən ŞOK KƏŞF: "Nəhəng göz"ü tapdılar - On min il davam edəcək

loading...
NASA hər kəsi heyrətləndirəcək nəhəng "səma gözü"nün fotosunu paylaşıb.

Foto NASA-nın məşhur "Xabbl" teleskopunun kameralarından birinin köməyi ilə çəkilib. Kadrlarda görünən nəhəng gözü xatırladan isə Yer kürəsindən təxminən 4900 işıq ili uzaqlığında yerləşən Sentavra ulduzunun parlaq işığıdır.

Alimlərin fikrincə, bu parlaq "göz" mərkəzi ulduz və daha şəffaf xarici qabığa bürünmüş forması ilə fərqlənir. Belə parlaqlığın yaranma səbəbi isə ulduzlardan ayrılan qaz kütlələrinin saatda təxminən 350 min kilometr sürətlə uzaqlaşmasıdır.

Alimlər bu astronomik hadisəni "NGC 3918" adlandırır və bu hadisələrin standart müddətini qeyd edib. Belə ki, planetlər arasından yaranan dumanlar uzunömürlü olmur və onlar sadəcə bir neçə on min il çəkir. Planet dumanı - ionlaşdırılmış qaz, mərkəzi ulduzdan ibarət olan ağ astronomik cırtdanboylu obyektdən ibarət prosesdir. Dumanlar qaz axınlarının qurtaran mərhələsində qırmızını xatırladan rənglərin çox nəhəng xarici qabıq örtüyü formalaşdırdığı zaman yaranır.(publika)

Alimlərdən yeni kəşf – Bu üsulla yaddaşımızı yuxuda gücləndirəcək, arıqlayacağıq

loading...
        Çox vaxt insanlar yaddaş zəifliyindən şikayətlənir, yaddaşlarını gücləndirmək üçün müxtəlif üsullara əl atırlar.
        “Current Biology” jurnalında dərc olunmuş yaddaşla bağlı ən son araşdırmalardan birinin nəticəsini təqdim edirik.
        Öncə araşdırmada iştirak edən insanlara istələn sahə üzrə məlumat verilir. Sonra iştirakçılar beyinin qəbul etdiyi yeni xəbəri auditoriya ilə bölüşür. Lakin bir neçə məqamı unudur. Daha sonra onlar yuxuya gedəndə, mütəxəssislər unudulan məqamları yanlarında bir qədər yüksək səslə oxuyurlar. Oyandıqdan sonra təcrübə bir daha aparılır. Məlum olur ki, insan yuxu zamanı eşitdiyi məlumatları daha asan yaddaşına yazır.
        Bundan əlavə hazırda alimlər yuxuda arıqlamaq üçün müxtlif üsullar da kəşf ediblər. Belə ki, artıq çəkidən azad olmaq istəyən insanlara yuxuya gedən müddətdə müxtəlif məqalələr dinlədirlər və bu şəxslərin orqanizmi yuxu müddətində həmin fəaliyyəti yerinə yetirərək, artıq piylərdən azad olur.